در هر زبان برای درست نوشتن و درست سخن گفتن دانستن قواعدی لازم است که مجموع آنها را در زبان فارسی دستور زبان می نامند و در عربی دو علم را به وجود می آورد که یکی از آن دو دانش را علم صرف و دیگری را علم نحو می گویند
صرف در لغت به معنای برگرداندن و تصریف به معنای تغییر دادن و دگرگون ساختن است و در اصطلاح علم صرف یا علم تصریف علم به قواعدی است که مطابق آن یک کلمه به شکل ها و صورت های گوناگون در می آیدتا اینکه هر شکل و صورتی از آن بر معنای خاصی دلالت کند.
نحو در لغت به چند معنا اطلاق میگردد و در اصطلاح علمی است که از ساختمان جمله و حالات مختلف اجزای آن بحث می کند.مثلا علم نحو مشخص می کند که در زبان عربی فاعل باید پس از فعل قرار گیرد و مرفوع باشد
فایده دو دانش صرف و نحو آن است که گوینده و نویسنده را از خطا و اشتباه باز می دارد و به آنان درست گفتن و درست نوشتن را می آموزد