درخت کهن سالی که ایران نام دارد در برابر این توفان شدید صدمات بسیار دیده شاخ و بالش شکسته ولی ریشه های آن به دلیل عمق استحکام و نیرومندی سالم مانده بود؛ چنان که در گذشته نیز چندبار این توفان را از سر گذرانیده بود.
اینک ریشه ها نیاز به آبیاری و مراقبت داشتند که یکی از کارسازترین چاره ها چنگ زدن به ریسمان شاهنامه فردوسی بود و ایرانیان فرهیخته آن را بار دیگر به منزله شناسنامه ایران و ایرانی پیش کشیدند و سعدی با نبوغ ذاتی دانشهای کسب کرده و تجربه های اندوخته یکی از آنان بود.