اين کتاب بخش اول از مجموعه مباحث معارف قرآن میباشد. روش ارايه بحث در اين کتاب كه در 3 فصل و نوزده درس تنظيم شده، بر شيوه تفسير موضوعي استوار است و در هريک از مسايل و موضوعات، آيات قرآني مربوط استخراج، دسته بندي، بررسي و تفسير شده است.
فصل اول اين كتاب با عنوان«شناخت خدا»، به مفهوم شناسي و اهميت شناخت خدا، شناخت خداوند در قرآن، انواع معرفت و گرايش به خدا، اقسام و مراتب خداشناسي، حد شناخت حضوري و حصولي خداوند اختصاص يافته است.
در فصل دوم كتاب با عنوان «توحيد» به بيان مفهوم، مراتب و نصاب توحيد، ارزش مراتب توحيد، قرآن و استدلال بر توحيد و اقسام توحيد در اصطلاح فيلسوفان و متکلمان پرداخته شده است.
در فصل سوم كه به «افعال خداوند» اختصاص يافته موضوعاتي از قبيل خلق و تدبير و رابطه آنها، قلمرو خالقيت و تدبير الهي، توحيد افعالي و اصل عليت، فاعليت خدا و ساير موجودات، گستره قدرت، مشيت و اراده خداوند، قلمرو قدرت خداوند و امور محال، قدرت خدا و افعال قبيح، مراد از حسن و قبح و معيار آن، بازخواست نشدن خداوند و راز آن، هدف افعال الهي، هدف از آفرينش جهان و انسان، مراتب فعل الهي با اشاره به علم، کتاب، اذن، مشيت و اراده الهي، مفهوم قضا و قدر و رابطه آنها، انواع و گستره تقدير و قضاي الهي و جايگاه قضا در افعال الهي و اراده و اختيار انسان مورد بحث قرار مي گيرد